Mesleki Diplomalar
Mesleki diplomaların denkliği kimler için gereklidir ?
Eğer mesleki eğitim yurtdışında tamamlanmış ise kalifiye eleman olarak yasal bir oturum izni alabilmek için , mesleki diplomaların denkliğinin yapılması temel bir zorunluluktur.
Denkliğin verilip verilemeyeceği denklik işlemleri esnasında belli olur.Bu prosedür düzenlemeye tabi olan tüm meslek gruplarında , yabancı bir mesleki eğitimi veya üniversite eğitimi almış tüm kalifiye elemanlarda uygulanır. Kısaca ister meslek okulu mezunu ister üniversite mezunu olun, Almanya’da uygulayacağınız meslek düzenlemeye tabi meslek grubuna dahil ise mesleğinizi Almanya’da icra edebilmek için denklik yaptırmak zorunluluğunuz bulunmaktadır.
Düzenlemeye tabi olan ve düzenlemeye tabi olmayan meslekler arasındaki fark nedir?
Meslek eğitimi alarak yapılan mesleklerin ve üniversite eğitimi alarak yapılan mesleklerin bir çoğu düzenlemeye tabi değildir. Bu, bu mesleklerin yasal olarak korunmadıkları ve dolayısıyla yeterlilik kabul edildikten sonra doğrudan uygulanabilecekleri anlamına gelir. İkili sistemde meslek eğitimi ile icra edilen, düzenlemeye tabi olmayan meslek gruplarına örnek, motorlu taşıt, mekatronik teknisyeni veya ofis yönetimi için memur…, üniversite eğitimi ile icra edilen düzenlemeye tabi olmayan mesleklere örnek ise kimyagerler veya matematikçilerdir.
Denklik süreci nasıl işlemektedir ?
Devlet tarafından kabul edilen denklik
Yurtdışında alınan eğitimin Almanya’da denkliğinin olup olmadığının tespit edilmesi için evrak ibraz etmek gerekmektedir. Yurtdışında, Almanya tarafından tanınan bir meslek eğitimi diplomasının sahibi iseniz, denklik başvurusu için gerekli şartı yerine getirmiş olursunuz. Sadece eğitim ve yeterlilikler mesleki yeterlilik olarak kabul edilmez, “ilgili alanda mesleki deneyim/tecrübe” de bu gereksinimi karşılayabilir (özellikle Bilişim uzmanları için). Evraklarını ibraz edemeyen sığınmacılar ikili eğitim meslekleri (Ausbildung) söz konusu olduğunda, kalifikasyonlarının analizi için sözlü mesleki sınav veya deneme süreci ile yeteneklerini ibraz edip bu şekilde kısmi veya tam denklik alabilirler.
Referans Meslek
İş unvanları farklı ülkelerde her zaman aynı değildir ve meslek eğitimleri genelde farklılık gösterir.. Bu nedenle, bir mesleki denkliğin değerlendirilebilmesi için, Almanya'da bulunan ve eğitim alınan ülkedeki mesleğe mümkün olduğunca benzer bir meslek belirlenmelidir.Yetkili kuruluşa başvuru
Mesleki niteliklerin tanınması için başvuru, en az aşağıdaki belgelerden oluşmalıdır:
- Orijinal başvuru formu,
- Kimlik
- Tüm eğitimin listelendiği ve mesleki tecrübelerin gösterildiği tablo şeklinde hazırlanmış Almanca özgeçmiş,
- Meslek eğitimin içeriği ve süresi hakkında ve /veya edinilen mesleki tecrübenin detayları hakkında kesin ve kapsamlı bilgi
- Denklik tespiti için başvuru yapılmadığına dair beyan.
- Düzenlenmiş meslekler söz konusu olduğunda, eğitim alınan ülkede çalışma yetki belgesi de sunulmalıdır (örn. tıp meslekleri için: menşei ülkede hekimlik yapma lisansı).
Bu evrakların tasdiklenmiş hali sunulmalıdır. Kural olarak bu evrakların aynı zamanda çevrilmiş olması gerekmektedir.
Başvurunun incelenmesinden hangi ofisin sorumlu olduğu eyaletten eyalete değişebilir. Ancak çoğu zaman, çeşitli meslek odaları sınavdan sorumludur:
- Zanaat meslekleri için bölgesel zanaat odaları sorumludur
- Tarımla ilgili mesleklerden bölgesel tarım odaları sorumludur.
- Diğer tüm girişimci meslekler için IHK FOSA (Sanayi ve Ticaret Odası/ Foreign Skills Approval) sorumludur.
- Eczacılar, doktorlar veya avukatlar gibi birçok serbest mesleğin kendi odaları vardır.
Devlet yetkilileri genellikle diğer mesleklerde, özellikle tıp ve eğitim mesleklerinde denkliği kontrol etmekten sorumludur.
Baden-Württemberg, Aşağı Saksonya, Berlin ve Saarland'da düzenlemeye tabi olmayan meslekler için bir istisna vardır; bir denklik bildirimi vermekten Yabancı Eğitim Merkez Ofisi (ZAB) sorumludur.
Federal Mesleki Eğitim ve Öğretim Enstitüsü'nün denklik bulucusu (Anerkennungs-Finder) bu adımda oldukça yararlıdır. Denklik Değerlendirmesi
Başvuru yapıldıktan sonra ilgili kurum, yabancı ülkede alınan kalifikasyonun Almanya'da edinilen bir kalifikasyona eşdeğer olup olmadığını kontrol eder. Bu sınav 3 ila 4 ay sürebilir. Başvurunun alınmasından en geç bir ay sonra, sorumlu kurum, sınav için hala eksik belgeniz olup olmadığını size bildirecektir. Gerekli tüm belgeler mevcutsa, bir kez olmak kaydı ile 1 ay uzatılabilen 3 aylık bir süre başlar. İstisnai bir durum olan hızlandırılmış vasıflı eleman prosedüründe ise bu süreç iki ayda tamamlanmaktadır.( beschleunigten Fachkräfteverfahren) Bu prosedürün maliyeti, prosedürün karmaşıklığına bağlı olarak genellikle 100 € ile 600 € arasında değişir. Örneğin Yabancı Diplomaların Denkliği Merkez Ofisinde (ZAB) denklik bildirimi ücreti 485 €'dur. Ayrıca, çeviriler ve tasdikler için ek maliyetler olabilir. Belirli programlar aracılığıyla burs ve finansman mümkündür.
Sonuç
Yetkili kurum, denklik sürecinin sonucunu bir bildirimle bildirir.
3 seçenek vardır:
- "Mesleki yeterlilik tanınır." (Tam denklik)
Menşei ülkedeki eğitim ile Alman referans mesleği arasında önemli bir fark yoktur.
- "Mesleki denklik kısmen tanınır." (Kısmi denklik)
Eğitimin içeriğinde veya süresinde farklılıklar vardır veya farklı bilgi ve beceriler öğretilmiştir. Ancak bu farklılıklar dengelenebilir.
Düzenlenmiş ve düzenlenmemiş meslekler arasında bir ayrım yapılmalıdır:
- Düzenlemeye tabi olmayan meslekler: Başvuru sahibi, uyarlanabilir bir yeterliliği (Anpassungsqualifizierung) tamamlayabilir ve 5 yıl içinde başvuru yaparak tam denkliği alabilir.
- Düzenlemeye tabi olan meslekler: Sorumlu kurum, farklılıkların telafi edilebileceği (Ausgleichsmaßnahme) telafi programı tanımlar, adaptasyon kursu, yetenek testi veya bir yeterlilik sınavı gibi. Başarılı bir şekilde tamamlandıktan sonra denklik tanımlanır. Ardından, meslek icra ruhsatı için diğer gereksinimler kontrol edilecektir.
3. "Mesleki yeterliliğin tanınmaması." (Denklik yok)
Meslek eğitiminde o kadar büyük farklılıklar vardır ki, telafi eğitimleri ile arada bulunan açık kapanmamaktadır.
